Poollicht 31-10-2003 – De Wilgen (Fr.)

– Dit is een vervolg op “Poollicht 31-10-2003 – Drachten (Fr.)”

Daar stond ik dan in de nacht van donderdag 30 op vrijdag 31 oktober 2003 … midden in de weilanden bij De Wilgen ten westen van Drachten, met poollicht aan alle kanten om me heen …





Vanaf ongeveer 1:30 uur bleef de hemel in het noordwesten zeker 20 minuten vuurrood gekleurd, daarna volgde tot ruim kwart over twee ’s nachts nog een prachtige 3D lichtshow …





Wat een spektakel, dit was echt ongekend voor Nederland. Normaal gesproken komt dit alleen voor in landen als Finland en Alaska …





Aan de noordoostelijke hemel was een wat wisselende roodgroene gloed zichtbaar, het ene moment hoog, en dan weer wat lager …





Witte, groene en lichtblauwe slierten licht, die aan reusachtige slangen deden denken, kronkelden een tijdlang langzaam aan alle kanten langs de hemel …





De landelijke stilte, die alleen af en toe werd verbroken door het gesnater van een groep ganzen die verderop in een weiland stonden of door het geloei van een koe in de verte, maakte het geheel nog indrukwekkender …





Rond 2:15 uur volgde nog een prachtige apotheose: het poollicht reikte tot in Orion! De laatste foto is niet de mooiste, maar hij maakt wel duidelijk tot hoe ver het poollicht die nacht reikte. Met behulp van een planetariumprogramma zoals b.v. het gratis Stellarium kun je goed zien hoe zuidelijk Orion eind oktober rond 2:00 uur ’s nachts staat. Maar je kunt het bekijken door op een helder moment even naar buiten te stappen en dan Orion aan de zuidelijk hemel op te zoeken …





Tegen half drie uur kwam er geleidelijk een eind aan dit prachtige fenomeen, dat wel eens treffend “The Greatest Show on Earth” wordt genoemd. Het was voorbij, en daarmee was het nu toch echt tijd om naar huis te gaan. Thuis wachtten mijn vrienden van de Auroria-chatbox gelukkig! Daar bleef het nog lang gezellig, want niemand leek iets van de show te hebben gemist. Dat maakte de dag echt helemaal af.

Het was een unieke en onvergetelijke ervaring om het poollicht te zien. Tien jaar na dato kijk ik nog steeds reikhalzend uit naar een volgende poollichtshow. Ik houd diverse sites rond het ruimteweer in de gaten. Zodra er zich weer een kansje op poollicht in eigen land voordoet, dan zal ik daarvan hier zeker melding maken, want ik gun ook jullie zo’n mooie show!

Poollicht 31-10-2003 – Drachten (Fr.)

– Dit is een vervolg op “Poollicht 31-10-2003 – Jubbega (Fr.)”

Terug in Drachten kon ik het niet laten om voordat ik naar binnen ging nog even een blik op de noordelijke hemel te werpen. Opnieuw twijfelde ik over wat ik zag, was het nu helder of hing er sluierbewolking …? Ik zag in elk geval sterren …





Om aan alle twijfel een eind te maken, besloot ik nog maar even naar het plantsoen verderop in de straat te lopen. Zelfs daar was ondanks het omringende stadslicht nog steeds actie aan de hemel zichtbaar en niet alleen boven de noordelijke horizon, maar rondom …





Het was met het blote oog maar nauwelijks zichtbaar, maar toch was er onmiskenbaar voortdurend beweging in wat bijna een soort groene nevel leek. Nadat ik een paar foto’s had gemaakt, besloot ik thuis maar weer eens even de chatbox in te duiken om te zien hoe de vlag er bij hing …





Wat er vervolgens gebeurde, valt in feite met geen pen te beschrijven, toch zal ik een poging wagen …
Terwijl ik even voor half twee de sleutel in het slot van de voordeur stak, zag ik vanuit mijn ooghoek (of zou ik het gevoeld hebben?), dat er iets gebeurde aan de westelijke hemel. Plotseling was daar een gigantisch grote felrode lichtvlek verschenen … Ik kon mijn ogen niet geloven!





Snel de camera weer op het statief en daar stond ik midden in de nacht vlak voor ons huis het poollicht te fotograferen. De eerste opname was niet goed gericht, de volgende bleek teveel boom te bevatten … Even het statief wat verplaatsen, nog maar eens een opname maken. Het werd al beter, maar toch …





Dan maar midden op straat, er was toch niemand in de verre omtrek! Dat was echter ook niks waard met die felle straatverlichting rondom …





Snel even naar binnen en in een paar stappen naar boven, kijken of Aafje nog wakker was. Dit moest ze toch eigenlijk wel zien … Ze was in echter in diepe rust. Omdat ik wist dat ze haar rust op dit moment goed kon gebruiken, besloot ik haar maar niet te wekken. Zachtjes, maar met gezwinde pas weer naar buiten. Dit was te gek. Heel Drachten, wàt … heel Fryslân en het grootste deel van Nederland bivakkeerde in dromenland. En ik stond hier midden in de bewoonde wereld plotseling midden in het poollicht …

Wat een geluk dat we aan de rand van Drachten wonen! Ik besloot met gepaste spoed westwaarts te rijden, om daar vijf minuten later in de duisternis volop te kunnen profiteren van een ongekend en uniek spektakel.

– Wordt vervolgd om 1:40 uur –

Poollicht 31-10-2003 – Jubbega (Fr.)

Dit is een vervolg op “Poollicht 30-10-2003 – De Deelen (Fr.)”

Nadat Aafje en ik eerder op de avond samen poollicht hadden gezien bij de Deelen (zie vorig logje), stapte ik tegen elven opnieuw in de auto. Tja …, welke kant zou ik nu eens op gaan? De satellietbeelden gaven nog altijd geen duidelijkheid over waar het zou opklaren. Ik besloot mijn geluk eerst maar eens te beproeven aan de waterkant bij De Leijen. Daar aangekomen bleek het enorm tegen te vallen, er was geen ster te zien. Maar weer in de auto dan, nu maar eens zuidwaarts. Een half uurtje later meende ik in de buurt van Oosterwolde sterren te zien fonkelen. Toen ik de auto in de berm had geparkeerd, was er in de lucht nauwelijks iets te zien, maar thuis bleek op de foto toch wel degelijk poollicht zichtbaar te zijn …





Korte tijd later begon ik in de omgeving van Jubbega even aan mezelf te twijfelen … Zag ik dat nu goed …? Jawel, een dieprode gloed wist aan de noordoostelijke hemel door de sluierbewolking heen te breken …





Het kon niet mooier, want ik kwam net langs een voor poollicht fotogeniek plekje, met aan de ene kant van de weg wat bomen langs de oprit naar een boerderij in de verte en aan de andere kant een enkele boom en verderop nog weer een rij bomen langs een weg …





Ruim een kwartier lang heb ik de camera daar op wat silhouetten voor het poollicht gericht, maar tussendoor heb ik toch vooral stilletjes juichend staan genieten …





Het vandaag de dag zoveel gebezigde woord “selfie” bestond toen nog niet, dit zelfportretje met poollicht is in feite dan ook een selfie avant la lettre … 😉





En toen kwam er een auto voorbij …





Gelijktijdig overheersten in het noordwesten vooral groene tinten in fraaie streamers …





Hoewel de lucht intussen aan alle kanten begon op te klaren, nam de poollichtactiviteit rond 0:30 uur af. Daarom besloot ik maar weer eens huiswaarts te gaan. Ik dacht dat ik nu alles wel had gezien … Niets bleek echter minder waar te zijn!

– Wordt vervolgd om 1:20 uur –

Poollicht 30-10-2003 – De Deelen (Fr.)

– Dit is een vervolg op “Poollicht 29-10-2003 – Marum (Gr.)” –

Dankzij een nieuwe uitbarsting op de zon, konden we donderdag 30 oktober 2003 voor de tweede opeenvolgende dag genieten van poollicht in Nederland. Het weer leek opnieuw de grote spelbreker te worden. Het was overal in het land de hele dag matig tot zwaar bewolkt, maar volgens de verwachtingen zouden later in de avond vanuit het zuidwesten opklaringen terrein winnen …

Omdat de magnetometers en de grafieken naar mijn idee voldoende aangaven dat er actie te verwachten viel, besloot ik tegen 19:30 om er toch maar op uit te trekken. Er zou toch wel ergens een opklaring te vinden zijn? Aafje, die na een week blijkbaar ook was aangestoken door het PLD-virus (het Polar Light Disease-virus oftewel het Poollichtvirus), besloot maar eens mee te gaan …





Al na een kwartiertje kwamen we tussen Drachten en Heerenveen terecht in een opklaringsgebied. Nog eens tien minuten later stonden we aan de rand van het natuurgebied de Deelen bij Gersloot, ongeveer 15 km. ten westen van Drachten. Voorzichtig begon zich aan de noordelijke hemel een zachtgroene gloed af te tekenen …





Korte tijd later zagen we in een vaag rood schijnsel de eerste streamers verschijnen …





Ademloos stonden we samen bij één van de petgaten een tijdlang naar dit wonderlijke schouwspel in de lucht te kijken …





Na enkele minuten vervaagden de rode streamers weer …





Nog even bleef de noordelijke hemel groen oplichten, daarna sloot het wolkendek zich opnieuw onbarmhartig …





Rond 21.30 uur waren we weer thuis, opnieuw een mooie ervaring rijker. Hoewel ik natuurlijk al verwend was in vergelijking met vele anderen, had ik er nog lang geen genoeg van gekregen. De meters op de diverse internetsites lieten op dat moment grote activiteit zien. De stemming in de chatbox was uitermate opgewonden over de dingen die gaande waren en nog leken te komen. Overal in den lande was men op zoek naar gaten in de bewolking. Om de paar minuten stond ik in de tuin omhoog te turen, hopend op een flink gat in de bewolking.

Ik kon het al snel niet meer uithouden achter de p.c. “Ga maar gauw naar buiten, ik ga zo toch naar bed,” zei Aafje, die mijn onrust bemerkte. Hier en daar was een flauwe ster zichtbaar. Ik besloot niet langer te wachten. Tegen elven zat ik opnieuw in de auto. Tja …, welke kant moest ik nu op …?

– Wordt vervolgd donderdag 31 oktober om 00:10 uur –


Poollicht 29-10-2003 – Marum (Gr.)

Nadat ik woensdag 29 oktober 2003 bij Uithuizen (Gr.) voor het eerst van mijn leven poollicht in het echt had gezien (zie vorig logje!!!), aanvaardde ik rond 21:30 uur de terugreis. Na ongeveer drie kwartier besloot ik bij het benzinestation aan de A-7 ter hoogte van Marum even te stoppen en nogmaals een blik op de noordelijke lucht te werpen, omdat ik toch weer sterren meende te zien. Het bleek niet voor niets: opnieuw was er tussen de wolken door die vreemde groene gloed te zien.

Tegen half elf kwam ik dolenthousiast thuis. Nadat ik Aafje hierin had laten delen, dook ik de chatbox weer in. Met een welgemeend: “Tot u spreekt een gelukkig mens” kondigde ik mijn komst aan.

Ik bleek die avond één van de weinige gelukkigen te zijn geweest die het poollicht hadden mogen aanschouwen. Geheel volgens verwachting was het vrijwel in het hele land de hele avond bewolkt geweest. Ik vond het oprecht sneu en jammer voor de vele andere liefhebbers die niets hadden gezien, maar ik had het noorderlicht gezien!

Er kwam echter ook goed nieuws vanuit de chatbox: er had zich de afgelopen avond een nieuwe uitbarsting voorgedaan, een X10 die gericht was op de aarde. Verwachtte impact: rond 19:00 uur op donderdag 30 oktober.

– Wordt vervolgd –

Poollicht 29-10-2003 – Uithuizen (Gr.)

Woensdag 29 oktober 2003 zat ik een groot deel van de dag achter de pc. Behalve de diverse poollichtsites met grafieken en magnetometers hield ik ook de weerkaarten en satellietfoto’s in de gaten. 2003 had tot op dat moment een recordaantal uren zon opgeleverd. Het was dan ook frustrerend om te zien dat een depressie uitgerekend deze week was gaan oprukken en ons land in zijn greep had gekregen. Na bestudering van verschillende weerkaarten en satellietbeelden had ik in de loop van de middag mijn locatie uitgezocht. Vanuit het zuidwesten naderde een opklaringsgebiedje, dat met wat geluk in de loop van de avond over noordoost Groningen leek te gaan trekken …





Toen er aan het eind van de middag een Noorderlicht Alert kwam met de kop “Vannacht poollicht!!!!” wist ik wat me te doen stond. Gewapend met camera en statief en een fikse hoeveelheid proviand stapte ik tegen vijven in de auto om op zoek te gaan naar een helder plekje in de duisternis. De poollichtjacht kon beginnen …





Na enig ronddolen over de Groningse klei, nauwlettend de lucht in de gaten houdend, vond ik uiteindelijk vlakbij Noordpolderzijl een mooi plekje met uitzicht op het noorden. De idylle werd echter al snel verstoord, omdat men rond 19.00 uur precies op het veld tegenover mij aan de slag ging met een aardappelrooimachine met een enorme batterij licht. Ik besloot meteen te verkassen. Na enig rondrijden vond ik een aardige locatie even ten noorden van Uithuizen. Ook hier werd druk gewerkt aan de aardappeloogst. Een paar kilometer naar het noordoosten verscheen af en toe een fel licht in beeld, maar echt storend was dat niet.

Rond 19:30 uur zag ik voorzichtig de eerste sterren verschijnen. Om 19:45 uur had ik echt goed zicht op een groene gloed, die hier en daar nog duidelijk werd afgedekt door wolken. Ik hield mijn adem in … Jawel, voor het eerst van mijn leven zag ik het poollicht in het echt!
Om 19:50 uur -op het moment van publicatie van dit logje dus exact 10 jaar geleden- maakte ik mijn eerste poollichtfoto …






Even vreesde ik dat het feest van korte duur zou zijn, want al snel kwam er weer bewolking opzetten. Het viel gelukkig alleszins mee. Nadat een smalle wolkenband was voorbij gedreven, brak de lucht verder open …





Na enige tijd zag ik de groene kleur lichter worden en al snel kreeg ik een zweem van rood te zien. Verschillende keren strekten lange stralen, de zogenaamde streamers, zich uit tot bijna boven mijn hoofd …





Ik wist af en toe nauwelijks waar ik moest kijken, en vergat een tijdlang zelfs te fotograferen … Het was werkelijk fascinerend! De idylle werd alleen af en toe verstoord door de tractoren die regelmatig met lege dan wel volle karren voorbij denderden …






Die mannen hadden geen flauw benul waarom ik daar in uppie met camera en statief op de Groningse klei stond. Het leek me een goed moment om zo goed en zo kwaad als het ging even een zelfportret te maken, zodat ik mezelf later nog eens te midden van het poollicht zou kunnen zien staan …





Het was werkelijk een onvergetelijk schouwspel om het licht en de kleuren in de lucht voortdurend te zien veranderen. Steeds was het groen te zien, maar daarboven verscheen af en toe een soort rode kroon, niet met snelle bewegingen zoals je het op tv in de poolstreken ziet, maar langzaam en geleidelijk … easy does it





Tegen 21:30 uur begon de lucht dicht te trekken. Jammer, want het verveelde me nog lang niet, maar ik kon mijn geluk al lang niet meer op. Ik pakte m’n spullen bij elkaar en begaf me fluitend huiswaarts …





– Wordt vervolgd om 22:15 uur –

Lichte stormschade

“Wachten op de (zonne)storm” schreef ik gisteren. Wel, van een zonnestorm was nog geen sprake, maar dat had ik ook niet anders verwacht. Op de eerste herfststorm hoefden we echter niet lang te wachten. Een zware storm heeft vandaag een spoor van vernieling over grote delen van het land getrokken. Het KNMI kondigde vanmorgen voor het westen en noorden van het land ‘Code Rood’ af, en dat was ditmaal voor de verandering eens volkomen terecht. Nadat er rondom bomen begonnen om te waaien en trucks van de weg werden geblazen, is in Fryslân alle openbaar vervoer aan het begin van de middag stilgelegd.

Geheel tegen het advies van de burgemeester van Opsterland in heeft Aafje rond 13:30 uur nog een poging ondernomen om op haar werk in Beetsterzwaag (de hoofdplaats van de gemeente Opsterland) te komen, maar ze moest al snel terugkeren, omdat de weg op verschillende plaatsen werd geblokkeerd door omgewaaide bomen …





In ons tuintje ontstond rond het middaguur ook schade: de pergola kon de windkracht niet meer weerstaan. Een van de palen brak als een lucifer af. En dat was niet voor het eerst, want in maart 2005 is die pergola al eens bezweken onder een sneeuwdek van bijna een halve meter. “Zo, die gaat niet weer om, want nu zit er een hardhouten paal in,” zei zwager Hotze trots, nadat hij de pergola in maart 2005 voor ons had hersteld …





Toen Aafje haar broer aan het begin van de middag belde om de schade door te geven, zei Hotze: “O vervelend, maar dat stelt weinig voor … hier in de straat is een boom op een monumentale boerderij gevallen … Maar ik kom straks wel even kijken.” Als Hotze komt, dan komt hij echter niet alleen om te kijken, maar dan steekt hij meteen de handen uit de mouwen. En dus wordt de pergola intussen weer op provisorische wijze overeind gehouden …





Intussen is de herfststorm hier uitgeraasd, zodat we het nog even weer over een eventuele zonnestorm kunnen hebben. Afgelopen nacht heeft zonnevlek nr. 1875 weer een X1 zonnevlam de ruimte in geslingerd. Die zal bij ons waarschijnlijk geen kans op poollicht geven, daarvoor zit hij al wat teveel op de westelijke rand van de zon. Aan de oostkant draaien echter drie actieve zonnevlekken naar het centrum van de zon, als die één dezer dagen nog eens een paar uitbarstingen in de X-klasse voortbrengen, dan kan het nog best interessant worden in de loop van de week …





Tot die tijd zullen we het nog even moeten doen met de herinneringen aan de grote zonnestorm van eind oktober 2003. Van de zeventien zware uitbarstingen tijdens de periode van 19 oktober tot 5 november 2003 waren er twaalf afkomstig van zonnevlekgroep 486. Vandaag precies 10 jaar geleden ging dat gepaard met een X17 uitbarsting, daarna volgden nog een X10 uitbarsting op 29 oktober en een X28 (geschat) uitbarsting op 4 november.

Morgen, woensdag en donderdag zal ik hier rond het tijdstip waarop ik ze 10 jaar geleden maakte wat van mijn mooiste foto’s van de fantastische poollichtshow van oktober 2003 publiceren.